ქალაქ თბილისის მერიამ ოფიციალურად დაადასტურა, რომ „რიყის დოქებად“ წოდებული ნაგებობების დემონტაჟის ნებართვა უკვე გაცემულია, რაც ქალაქის ურბანული განახლების გეგმებში მნიშვნელოვან ნაბიჯს წარმოადგენს. გადაწყვეტილება შეესაბამება საქართველოს მთავრობის 2025 წლის 6 მაისის დადგენილებას, რომლითაც ტერიტორია გამოყოფილია სასტუმროს მშენებლობისთვის, რაც შესაძლოა მოიცავდეს დემონტაჟის სამუშაოებსაც. მთავრობის ოფიციალური განცხადების თანახმად, პროექტის ფარგლებში გათვალისწინებულია სასტუმროს ობიექტის შექმნა შესაბამისი სამშენებლო და დემონტაჟის სამუშაოებით, დადგენილი სამართლებრივი პროცედურების დაცვით, ასევე დასრულებული სასტუმროს კომპლექსის ექსპლუატაციაში მიღება და შემდგომი ფუნქციონირება.
ეს ტერიტორია მრავალი წლის განმავლობაში მიტოვებულ სამშენებლო უბანს წარმოადგენდა, სანამ 2022 წელს კერძო საკუთრებაში არ გადავიდა. მიტოვებისა და გამოუყენებლობის ეს ხანგრძლივი პერიოდი გახდა ამჟამინდელი განახლების ინიციატივის წინაპირობა. ტერიტორია, რომელიც მდებარეობს რიყის პარკში, თბილისის ისტორიულ ძველ ქალაქში, ამ წლების განმავლობაში ფაქტობრივად უმოქმედო იყო, რაც ხელისუფლების გადაწყვეტილებას — გაეგრძელებინა სასტუმროს პროექტი და მასთან დაკავშირებული დემონტაჟის სამუშაოები — დამატებით საფუძველს აძლევდა.
დემონტაჟის ოფიციალური ნებართვა თბილისის მერიის არქიტექტურის სამსახურმა 2026 წლის 25 ივნისს გასცა, მერიასთან არსებული კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის საბჭოს დადებითი რეკომენდაციის საფუძველზე, რომლის შემადგენლობაშიც შედიან როგორც მუნიციპალიტეტის, ისე საქართველოს კულტურის სამინისტროს წარმომადგენლები. თანხმობა, დოკუმენტირებული როგორც ოქმი №13, 2026 წლის 16 აპრილის თარიღით, გზას უხსნიდა შენობა №01/4-ის დემონტაჟს, რომელიც მდებარეობს შპს „რიყის დომის“ საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე. ოფიციალურმა ბრძანებამ, ნომრით 7977401, ფორმალურად ნება დართო დემონტაჟის სამუშაოების ჩატარებას კანონმდებლობის მოთხოვნების შესაბამისად.
თბილისის მერმა კახა კალაძემ ადრეც გამოხატა მუნიციპალიტეტის პოზიცია ამ ნაგებობებთან დაკავშირებით და დაახასიათა ისინი, როგორც ქალაქის ურბანული განვითარების ხედვასთან სრულიად შეუთავსებელი. მან ეს შენობები აღწერა როგორც არაფუნქციური, სერიოზულად მიტოვებული და ფაქტობრივად ნაგავსაყრელად გადაქცეული, რაც არ ტოვებდა ეჭვს ხელისუფლების გადაწყვეტილებაში — მოეხსნა ისინი უფრო პროდუქტიული განაშენიანების სასარგებლოდ.
„რიყის დოქები“ თავად წარმოადგენდა ამბიციურ არქიტექტურულ ხედვას, რომელიც საბოლოოდ ვერასდროს განხორციელდა ისე, როგორც განზრახული იყო. ცნობილმა იტალიელმა არქიტექტორმა მასიმილიანო ფუქსასმა და მისმა სტუდიამ ექვსი წელი დახარჯეს ამ თვალსაჩინო მინისა და ბეტონის ნაგებობების დაპროექტებაზე, რომლებიც შემოსილი იყო უჟანგავი ფოლადით და კონცეპტუალურად პერისკოპებს ჰგავდა. არქიტექტურული დიზაინის მიზანი იყო რიყის პარკის თანამედროვე ესთეტიკისა და თბილისის ძველი ქალაქის ისტორიული ხასიათის შერწყმა, ხოლო ნაგებობებში უნდა განთავსებულიყო როგორც მუსიკალური თეატრი, ისე გამოფენის დარბაზი. თუმცა, მშენებლობის დასრულებისა და დიზაინის დახვეწილობის მიუხედავად, ეს შენობები ვერასდროს შეასრულეს თავდაპირველად ჩაფიქრებული დანიშნულება.
ბოლო წლების განმავლობაში ქონებამ რამდენჯერმე გამოიცვალა მესაკუთრე. ბიზნესმენმა დავით ხიდაშელმა, რომელიც ადრე ფლობდა ამ ტერიტორიას, „რიყის დოქები“ მიჰყიდა და ამის მთავარ მიზეზად საქართველოში „არასტაბილური საინვესტიციო კლიმატი“ დაასახელა, რის გამოც ვერ შეძლო რიყის პარკის ტერიტორიისთვის ჩაფიქრებული პროექტის განხორციელება. ამჟამად ქონებას ფლობს შპს „რიყის დომი“, რომლის მართვისა და ფინანსური სტრუქტურა საქართველოს განვითარების სექტორში არსებულ სხვადასხვა ბიზნეს კავშირებთან არის დაკავშირებული, თუმცა საკუთრების ზუსტი წყობა საზოგადოებრივი ორგანიზაციების ინტერესისა და გამოძიების საგანი გამხდარა.
დემონტაჟი და მისი შემდგომი სასტუმროს მშენებლობა თბილისის, როგორც უძრავი ქონების ბაზრის, მუდმივი ევოლუციის ბოლო თავს წარმოადგენს. გადაწყვეტილება ასახავს ისტორიული ცენტრის პრესტიჟულ ლოკაციებზე მიწათსარგებლობის შეცვლილ პრიორიტეტებს, სადაც კომერციული სასტუმროს განვითარება სულ უფრო მეტ უპირატესობას იძენს ადრეულ არქიტექტურულ ექსპერიმენტებთან შედარებით, რომლებმაც ვერ მიაღწიეს დასახულ ფუნქციურ მიზნებს. პროექტი აჩვენებს ქალაქის ერთგულებას — გამოააქტიუროს ნაკლებად გამოყენებული ტერიტორიები და მოიტანოს ეკონომიკური აქტივობა ისტორიულად მნიშვნელოვან უბნებში, თუნდაც ეს მოითხოვდეს ისეთი ნაგებობების მოშლას, რომლებიც ოდესღაც არქიტექტურულ სიახლეს განასახიერებდნენ, თუმცა საბოლოოდ ვერ შეძლეს სიცოცხლისუნარიანი საზოგადოებრივი ფუნქციების შესრულება.